Od 2024 roku w polskich szkołach oficjalnie funkcjonuje stanowisko asystenta międzykulturowego. Asystenci międzykulturowi to osoby pełniące rolę mediacji pomiędzy uczniami i uczennicami z doświadczeniem migracyjnym, ich opiekunami a szkolną administracją. Ich zadaniem jest wspieranie procesu integracji ze społecznością szkolną, a w szerszej perspektywie – także z polskim społeczeństwem. Dzięki ich obecności dzieci i rodzice z zagranicy mogą łatwiej wyrażać swoje potrzeby, posługując się własnym językiem i licząc na zrozumienie kulturowego kontekstu. Jednocześnie kadra nauczycielska otrzymuje nieocenione wsparcie w codziennej pracy, co pomaga zapobiegać trudnościom i potencjalnym konfliktom.
Asystentki i asystenci odgrywają kluczową rolę w przełamywaniu barier językowych i kulturowych, budując mosty porozumienia – zarówno między dziećmi z Polski i z zagranicy, jak i ich opiekunami. Obecnie większość uczniów i uczennic z doświadczeniem uchodźczym pochodzi z Ukrainy, dlatego znaczna część zatrudnionych osób wspierających skupia się właśnie na tej grupie.
Na wiosnę 2025 roku w polskich szkołach pracowały 543 osoby na stanowisku asystenta międzykulturowego. To jednak wciąż zdecydowanie za mało. Szacuje się, że jedna osoba wspierająca powinna przypadać na około 20 uczniów i uczennic z doświadczeniem migracyjnym. Biorąc pod uwagę, że w Polsce uczy się około 150 tysięcy dzieci z Ukrainy, potrzeba aż 7600 asystentek i asystentów. Główną barierą we wzroście zatrudnienia pozostaje brak środków w budżetach samorządów, odpowiedzialnych za prowadzenie szkół.
W odpowiedzi na te wyzwania powstał program „Szkoła dla Wszystkich” – wspólna inicjatywa Polski i Unii Europejskiej. UE, jako główny fundator, miała sfinansować zatrudnienie nowych osób wspierających oraz zwrócić koszty ich wynagrodzeń szkołom i organizacjom, które już wcześniej podjęły współpracę. Zakładano, że w roku szkolnym 2024/2025 zatrudnienie rozpocznie około 1600 nowych osób. Prace nad programem trwały od grudnia 2024 roku, a jego ostateczna wersja została przedstawiona w kwietniu 2025 roku.
Mimo to, do czerwca 2025 roku program nie został uruchomiony, a rząd nie podał jednoznacznej przyczyny opóźnienia. Pod koniec czerwca sytuacja nabrała rozgłosu w kontekście szerszych wydarzeń politycznych – wiceministra Joanna Mucha, odpowiedzialna za wdrażanie programu, złożyła dymisję, uzasadniając swoją decyzję m.in. brakiem wsparcia ze strony rządu. Informacje o możliwym wycofaniu się z programu wywołały silne zaniepokojenie wśród organizacji społecznych. Zagrożona stała się nie tylko przyszłość integracji uczniów i uczennic z doświadczeniem migracyjnym, ale też stabilność zatrudnienia 543 osób już pracujących w szkołach. Wiele z nich zostało zatrudnionych „na kredyt” – z myślą o refinansowaniu ich pracy w ramach programu.
Po nagłośnieniu sprawy w mediach rząd zapewnił, że nie zamierza rezygnować z idei wspierania integracji. Po drobnych modyfikacjach projekt powrócił – już pod nową nazwą: „Przyjazna Szkoła” – jako rządowy program realizujący pierwotne założenia.
15 lipca 2025 roku program „Przyjazna Szkoła” został oficjalnie zatwierdzony i ogłoszony jako inicjatywa na lata 2025–2027. Więcej informacji: gov.pl – Przyjazna Szkoła https://www.gov.pl/web/edukacja/rusza-rzadowy-program-wyrownywania-szans-edukacyjnych-dzieci-i-mlodziezy-z-ukrainy-przyjazna-szkola-na-lata-2025-2027
Wieczory gier planszowych w czerwcu
Szukasz miejsca i ekipy na wieczór z planszówkami? W takim razie koniecznie wpadaj do nas 😎 Zapraszamy na wieczory gier planszowych w Ukraińskim Domu. To okazja, żeby spędzić czas w otwartej i przyjaznej atmosferze, poznać nowe osoby i po prostu...
